ท่ามกลางการแข่งขันรุนแรงระหว่างผู้ผลิตเครื่องจักรไฟฟ้าประเภทเครื่องจักรหนักรายใหญ่ทั้งหลาย โตชิบาได้ส่งมอบแขนยึดเครื่องฉายรังสีแบบหมุนเพื่อการบำบัดรักษามะเร็งด้วยไอออนหนักที่อาศัยเทคโนโลยีตัวนำยิ่งยวดเครื่องแรกของญี่ปุ่นให้แก่โรงพยาบาลสถาบันวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีควอนตัมแห่งชาติหรือคิวเอสที (National Institutes for Quantum Science and Technology: QST) ในปีพ.ศ. 2559 ทั้งนี้ แขนยึดเครื่องฉายรังสีแบบหมุนคือส่วนที่เป็นทรงกระบอกรูปร่างคล้ายโดนัทที่ใช้ในการรักษาผู้ป่วย แขนยึดดังกล่าวหมุนได้ 36วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี องศา ทำให้ฉายรังสีได้จากทุกมุมอย่างแม่นยำและช่วยขยายขอบเขตการรักษาให้กว้างขึ้นอย่างมีนัยยะสำคัญ
ขณะนี้ ศูนย์ไอออนหนักญี่ปุ่นตะวันออกแห่งคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยยามากาตะ มีแขนยึดเครื่องฉายรังสีแบบหมุนขนาดเล็กที่สุดในโลกและเล็กกว่าเครื่องที่โรงพยาบาลคิวเอสทีแล้ว โดยมีโตชิบาเป็นผู้สนับสนุนเทคโนโลยี
การบำบัดรักษามะเร็งมีอยู่ 3 วิธีหลักๆ ได้แก่ การผ่าตัด เคมีบำบัด และการฉายรังสี แต่ละวิธีมีข้อดีข้อด้อยต่างกันได้ การใช้ลำแสงไอออนหนักต่างจากการฉายรังสีเอกซเรย์ตรงที่สามารถปรับแต่งให้สร้างประจุความเข้มสูง* และยิงพลังงานสูงกว่าปกติไปยังก้อนเนื้อมะเร็งได้ ทำให้สามารถทำลายเนื้อร้ายโดยสร้างความเสียหายต่อเซลล์ปกติน้อยที่สุด นอกจากนั้น รังสีเอกซเรย์จะมีประสิทธิภาพดีเมื่อใกล้พื้นผิวร่างกายและจะอ่อนลงเมื่อเคลื่อนที่ผ่านร่างกาย แต่ลำแสงไอออนหนักสามารถฉายเล็งไปยังเซลล์มะเร็งได้อย่างแม่นยำ
*กระบวนการที่พลังงานจากการแผ่รังสีผลักอิเล็กตรอน (ประจุลบ) ออกจากอะตอมในวัสดุขณะที่รังสีเคลื่อนผ่านวัสดุนั้น ๆ ทำให้เกิดเป็นอะตอมประจุบวกและอิเล็กตรอนอิสระแยกออกจากกัน
จุดเด่นประการสำคัญที่สุดของการบำบัดรักษาด้วยไอออนหนักคือสามารถทำการรักษาได้โดยไม่สร้างความเสียหายแก่บริเวณที่มีเนื้อร้าย ทั้งยังใช้ได้กับผู้ป่วยสูงอายุที่มีโรคประจำตัวและมีทางเลือกจำกัดได้บ่อยพอสมควร วิธีการบำบัดรักษานี้นับว่าช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิตเนื่องจากทำให้สามารถให้การรักษาแก่ผู้ป่วยนอกได้ ทั้งยังมีข้อดีอีกประการ คือผู้ป่วยไม่ต้องลาหยุดหรือลาออกจากงานด้วย นอกจากนั้น ความแม่นยำยังช่วยลดผลกระทบต่อร่างกายและผลข้างเคียง ด้วยเหตุนี้ จึงคาดกันว่าการรักษามะเร็งรุ่นใหม่จะเปลี่ยนมาใช้ระบบไอออนหนักกันอย่างกว้างขวาง
ขณะนี้โรงพยาบาลคิวเอสทีและศูนย์อื่น ๆ ที่ติดตั้งอุปกรณ์บำบัดรักษาด้วยไอออนหนักแล้ว กำลังทำการทดลองทางคลินิกภายใต้โครงการ "กลุ่มการศึกษาทดลองมะเร็งวิทยาด้วยการฉายรังสีคาร์บอนไอออนแห่งญี่ปุ่น" ทั้งนี้ มีรายงานว่าศูนย์ไอออนหนักญี่ปุ่นตะวันออกกำลังวางแผนจะเริ่มทดลองเชิงคลินิกกับโรคมะเร็งตับและตับอ่อนทันทีที่แขนยึดเครื่องฉายรังสีแบบหมุนทำงานได้เสถียรแล้ว
คลิกที่นี่เพื่ออ่านข่าวประชาสัมพันธ์พร้อมมัลติมีเดียฉบับเต็ม: https://www.toshiba-clip.com/en/detail/p=3234
(วันที่ 17 เมษายน 2568) ณ ห้องแถลงข่าว ชั้น 1 สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ อาคารวิจัยโยธี ถนนพระราม 6 แขวงทุ่งพญาไท เขตราชเทวี กรุงเทพฯ นางรวีวรรณ ภูริเดช ผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ (สคทช.) และ ศาสตราจารย์ ดร.ชูกิจ ลิมปิจำนงค์ ผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ได้ร่วมลงนามในบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ "ด้านการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อสนับสนุนการพัฒนาเครื่องมือสำหรับตรวจสอบ และรับรองพื้นที่ตามระเบียบว่าด้วยสินค้าที่ปลอดจากการตัด
นักเรียนไทยคว้ารางวัลนำเสนอโครงงาน จากเวทีประชุมนานาชาตินักวิทยาศาสตร์รุ่นเยาว์ ICYS 2025
—
นักเรียนโครงการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาส...
วว.รับมอบประกาศนียบัตรร่วมจัดแสดงผลงานในงานสิ่งประดิษฐ์ระดับนานาชาติเจนีวา ครั้งที่ 50
—
นางสาวศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาส...
วว.คว้ารางวัลชนะเลิศเหรียญทอง (Gold Medal) @ งานสิ่งประดิษฐ์ระดับนานาชาติเจนีวา ครั้งที่ 50
—
ผศ.ดร.วีรชัย อาจหาญ ผู้ว่าการ สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโน...
สถานีวิจัยสิ่งแวดล้อมสะแกราช วว. ชวนร่วมกิจกรรมท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
—
กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) โดย สถานีวิจัยสิ่งแวดล้อมสะแกร...
โตโยต้า ร่วมมือ สถาบันสิ่งแวดล้อมไทยและสวทช. มอบรางวัลโครงการ "ลดเปลี่ยนโลกกับโตโยต้า"
—
โตโยต้า ร่วมมือ สถาบันสิ่งแวดล้อมไทยและสวทช. มอบรางวัลโครงการ "ลด...
วว. พัฒนาสารเสริมสุขภาพสัตว์ปีกจากจิ้งหรีดทองดำ ช่วยลดปริมาณเชื้อก่อโรค/กระตุ้นการเจริญเติบโต
—
กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) โดย...
วว. ร่วมสืบสานศิลปวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น เนื่องในงาน "สงกรานต์ อว."
—
นางสาวศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและน...
TCMA ร่วม Thailand CCUS สู่เป้าหมาย Net Zero 2050
—
นายนภดล รมยะรูป อุปนายกสมาคมอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์ไทย (Thai Cement Manufacturers Association: TCMA) ร...